پنج شنبه 10 مهر 1399

بنیاد نخبگان استانها

بنیاد نخبگان استانها

سامانه ها

باسمه تعالی

 

زندگی‌نامه

زنده‌یاد غلامحسین مصاحب در سال ۱۲۸۹ در تهران به دنیا آمد. پدربزرگ او، میرزا غلامعلی، خوشنویس، پدرش طبیب و مادرش شاعر بود. او بعد از اتمام تحصیلات مقدماتی وارد دارالمعلمین شد و سپس در دارالمعلمین عالی ثبت نام کرد و در رشته ریاضیات فارغ‏التحصیل شد. از آن زمان به خدمت وزارت معارف درآمد و همچنان تحصیلات خود را در علوم قدیم و فلسفه ادامه داد. وی علاوه بر ریاضیات، زبان‌های عربی، فرانسوی و انگلیسی را نیز در حد عالی فرا گرفت و با زبان‌های روسی و آلمانی نیز آشنایی یافت. او در سال ۱۳۰۹ «مجله ریاضیات مقدماتی و عالی» را تأسیس کرد و یازده شماره از آن را منتشر کرد. از همان سال‌ها به تألیف کتاب‌های درسی برای دبیرستان‌ها پرداخت. در سال ۱۳۱۶ ازدواج کرد و برای ادامه تحصیل به فرانسه رفت. پس از بازگشت به ایران در سال ۱۳۲۰ تدریس در دانشسرای عالی را آغاز کرد. از ابتدای سال ۱۳۲۲ روزنامه برق را انتشار داد که به دلیل مخالفت‌های شدید با دولت‌های وقت و پس از چند بار توقیف از انتشار بازماند.

در سال ۱۳۲۴ برای تکمیل تحصیلات به انگلستان رفت و در سال ۱۳۲۷ به اخذ درجه دکتری در ریاضیات از دانشگاه کمبریج نایل آمد.

دکتر غلامحسین مصاحب در سال ۱۳۳۵ عهده‌دار طرح‌ریزی و سرپرستی دایرةالمعارف فارسی شد و تا ۱۳۵۰ که آن مسئولیت را بر عهده داشت، بر ترجمه و تألیف کلیه مقالات دایره‌المعارف نظارت داشت. دایره‌المعارف فارسی نخستین دایره‌المعارف عمومی در زبان فارسی است، که بر اساس شیوه‌های نوین دانشنامه‌نویسی تهیه شده است و مشهورترین فعالیت و دستاورد غلامحسین مصاحب به شمار می‌آید.

در سال ۱۳۴۰ به تدریس در بخش ریاضی دانشسرای عالی پرداخت و سال ۱۳۴۲ درجه استادی یافت. دکتر غلامحسین مصاحب در مهر ۱۳۴۵ مؤسسه ریاضیات را در دانشسرای عالی (دانشگاه تربیت معلم فعلی) با مجوز شورای مرکزی دانشگاه‌ها تأسیس کرد. هدف این مؤسسه تربیت مدرسان ریاضی برای دانشگاه‌های کشور بود و با کوشش‌های مداوم دکتر مصاحب ۷۰ نفر مدرس ریاضی دانشگاهی در آن مؤسسه تربیت شدند. کتابخانه تخصصی مؤسسه ریاضیات در کشور بی‌نظیر بود. مؤسسه ریاضیات از سال ۱۳۶۳ با ضوابط جدید به پذیرش دانشجو برای دوره‌های عالی ریاضی پرداخت و درسال ۱۳۷۶ مؤسسه ریاضیات به مؤسسه تحقیقات ریاضی دکتر غلامحسین مصاحب تغییر نام یافت.

دکتر غلامحسین مصاحب در ۲۱ مهر ۱۳۵۸ در تهران درگذشت.


------------------------------

خلاصه مراسم

بنیاد نخبگان استان تهران در راستای تقدیر از مقام و جایگاه رفیع مفاخر علمی- فرهنگی و همچنین شناخت بیشتر اجتماع نخبگانی با این ثروت‌های ملی و الگوپذیری از آنان، رویدادهای فرهنگی با هدف نکوداشت چهره‌های برجسته علمی کشور برگزار می‌کند.

بدین منظور، مراسم نکوداشت مقام علمی و فرهنگی دکتر مصاحب «پدر ریاضیات جدید در ایران» با همکاری انجمن آثار و مفاخر فرهنگی، انجمن ریاضی ایران و مؤسسه ریاضیات دکتر غلامحسین مصاحب، در تاریخ 10 اسفند 1394 در محل بنیاد  نخبگان استان تهران برگزار شد.

در این رویداد دکتر عبدالجواد طاهری‌زاده (رئیس موسسه تحقیقات ریاضی غلامحسین مصاحب)، دکتر مهدی محقق (رئیس انجمن آثار و مفاخر فرهنگی و برنده جایزه علامه طباطبایی بنیاد ملی نخبگان)، دکتر عین‌الله پاشا (پژوهشگر و استاد تمام ریاضی دانشگاه خوارزمی)، دکتر علیرضا مدقالچی (استاد ریاضی دانشگاه خوارزمی)، جمعی از استادان برجسته ریاضی کشور، مدیران بنیاد ملی نخبگان و تعدادی از مستعدان برتر شرکت داشتند.

این نکوداشت با تلاوت آیاتی از کلام‌الله مجید و پخش سرود ملی آغاز شد، یدالله اردوخانی (رئیس وقت بنیاد نخبگان استان تهران) جامعه ریاضی را مدیون تلاش‌های ایشان خواند و تشریح در این باب را به اساتید مدعو و سایر سخنرانان مراسم سپرد.

دکتر عبدالجواد طاهری‌زاده به عنوان شاگرد دکتر مصاحب در مورد ابعاد شخصیت علمی و فرهنگی ایشان توضیحاتی را ارائه داد. دکتر طاهری‌زاده به علاقه‌ی دکتر مصاحب به ریاضی اشاره کرد که: «من مفتون ریاضیات هستم؛ زیرا به عنوان علم، دقت و قدرت آن؛ و به عنوان هنر، زیبایی آن در حد کمال است و به علاوه فواید و موارد استعمالش از شمار بیرون است.» طاهری‌زاده در ادامه به ذکر چند نمونه از آثار و تألیفات دکتر مصاحب پرداخت و همه آن‌ها را برآمده از همان عشق و علاقه ایشان به ریاضی دانست.

دکتر عین‌الله پاشا نیز به عنوان شاگرد بی ‌واسطه دکتر مصاحب در جایگاه حاضر شد و به ایراد خاطراتی از دوره دانشجویی و آشنایی‌اش با دکتر مصاحب و طریقه تدریس ایشان پرداخت و گفت: «سه مشخصه اصلی در شخصیت علمی دکتر مصاحب که بر تدریس و انتقال علم به دانشجو اثرگذار بود، عبارت بودند از: تأکید بر تحصیل و علم آموزی، اخلاق و نحوه زندگی؛ که همان ساده‌زیستی بود.

در ادامه این نکوداشت دکتر مدقالچی سخنان خود را با متن چکیده‌ای که در سی‌امین سال فقدان دکتر مصاحب نوشته بود اینگونه شروع کرد: «با تاسیس موسسه ریاضیات در دانشگاه تربیت معلم، شیوه‌های منحصر به فرد آموزشی خود را در تعلیم ریاضیات به کار بست. این سبک آموزشی و آموزه‌های او چنان تاثیری بر رفتار و منش علمی، پژوهشی دانش‌آموختگان موسسه ریاضیات گذاشت که می‌توان این روش را به عنوان یک مکتب آموزشی کارا و اثرگذار در زمره مکاتب آموزشی تدوین کرد.». وی ادامه داد، به گفته بزرگی: «زندگی دکتر مصاحب بر سه پایه استوار بود؛ عشق به خانواده، عشق به کار و عشق به خواندن و نوشتن». دکتر مدقالچی در بخش پایانی سخنان خود سه اقدام فوق‌العاده زنده‌یاد دکتر مصاحب برای جامعه علمی را که تاکنون نیز منشا خیر و اثر بوده، تاسیس موسسه ریاضیات، تالیف کتاب‌های فاخر تاریخی و ریاضی و سرانجام سرپرستی دایره‌المعارف فارسی دانست.

در پایان این مراسم با اهدای لوحی به قلم دکترسورنا ستاری رئیس بنیاد ملی نخبگان و معاون علمی و فناوری رئیس جمهوری و هدیه بنیاد نخبگان استان تهران به خانواده زنده‌یاد دکتر غلامحسین مصاحب از مقام علمی و فرهنگی این استاد برجسته حوزه ریاضیات تجلیل شد.


------------------------------

ارج‌نامه

بسم‌اللّه‌النور

((ارج نامه))

 

خانواده گرامی زنده‌یاد دکتر غلامحسین مصاحب

عطای علم و دانش از جانب خداوند عز و جل به برخی انسان‌های شایسته  آنگونه که در مصحف شریف آمده است، موهبتی الهی است که هر که را مرحمت فرمایند شایستگی تکریم و تجلیل می‌یابد، چرا که ایشان  موجب رشد و تعالی جوامع بشری  می‌شوند و احترام به ایشان در واقع احترام به علم و معرفت و دانش انسانی است.

به همین دلیل تکریم و قدردانی از شخصیت پیچیده علمی و فرهنگی استاد زنده‌یاد ادکتر غلامحسین مصاحب که به حق پدر ریاضیات نوین ایران لقب یافته است، به منظور معرفی ایشان به نسل محقق جوان ایرانی امری ضروری و ستودنی است.

باشد که منش علمی این استاد برجسته الگویی برای دانش پژوهان این مرز و بوم گردد.

اینک و در مراسم نکوداشت مقام علمی و فرهنگی این دانشمند فقید و به پاس ارج نهادن به زحمات مردی وارسته که به تربیت ریاضی‌دانان تراز اول کشور اهتمام ورزید و تا آخرین لحظات عمر شریفش قلم به دست به تالیف ریاضیات پرداخت، این لوح یادبود را تقدیم می‌نمایم.

 

سورنا ستاری

معاون علمی و فناوری رئیس جمهور

و رئیس بنیاد ملی نخبگان

 

------------------------------

تصاویر مراسم

 

عکس مراسم
 
 
عکس مراسم
 
 
عکس مراسم
 
 
عکس مراسم
 
 
عکس مراسم
 
 
عکس مراسم
 
 
عکس مراسم
 
 
 
 

 

------------------------------

هنرنامه زنده یاد دکتر غلامحسین مصاحب

قدر اهل هنر کسی داند                                که هنرنامه‌ها بسی خواند

شرح مختصری از زندگی‌نامه و نیز چکیده سخنرانی‌های ایراد شده در مراسم یادمانی تکریم نخبگان و سرآمدان برگزار شده توسط بنیادهای نخبگان استانی تحت عنوان هنرنامه مکتوب شده است.

1    2

  

------------------------------

طواف شمع زنده یاد دکتر غلامحسین مصاحب

سلسله سخنرانی‌های ایراد شده در مراسم یادمانی تکریم نخبگان و سرآمدان برگزار شده توسط بنیادهای نخبگان استانی تحت عنوان کتاب طواف شمع مکتوب شده است.


------------------------------

کلیپ نکوداشت زنده یاد دکتر غلامحسین مصاحب

 

               تمامی حقوق متعلق به این سایت برای بنیاد ملی نخبگان محفوظ می باشد
آدرس: خیابان آزادی- بین خیابان نواب و رودکی- جنب کوچه طاهرنیا- پلاک 209 تلفن: 63478000 - 09601